Âdet-i Ağnam Nedir? Ne Demek? Hakkında Kısaca Bilgi:

Osmanlıca Terimi Olarak Âdet-i Ağnam:
Koyun ve keçiden alınan vergiye verilen isimdi. Her sene, ağnam müdürü olan kişi tarafından "sayıcılar" ve memurlar belirlenen bölgelere gönderilirlerdi. Bunlara görevleriyle ilgili buyruldular da verilirdi. Bu sayıcılara daha sonraları "kabzımal" denmişti. Bunlar görevli oldukları bölgelerdeki koyun ve keçiyi sayarlar ve bunu göre âdet-i ağnam alırlardı. Alınan ağnamın bir kısmı, masraflarına karşılık olmak üzere, "başkalık" adıyla, nazırlarla kabzımallara kalırdı.

Âdet-i ağnam vergisi, koyun ve keçi için birer akçeden ibaretti. Bu vergi önceleri tayin edilene memurlar aracılığıyla sayılıp toplanırken, sonraları "âşar" gibi bu da iltizam olunmaya başlanmış ve açık arttırma (müzayede) ile bu görevi alan mültezimlerin adamları vasıtasıyla sayılarak toplanmıştır.

Tanzimat'tan sonra, iltizam usulü bırakılmış ve bu verginin tekrar sayım memurları vasıtasıyla toplanması şekline dönülmüştür.

Âdet-i Ağnam ile ilgili benzer terimler:

Ahitname : İki hükümet arasında sulh ve asayişe, siyasi, ticari vs. işlere dair imdevam

Şehzade Alayı : Sancak Beyliği görevi ile İstanbul'dan ayrılan şehzadeye düzenlenen tören.devam

Tedris Görevi : Eğitim-Öğretim görevidir.Bu görevi müderris, muâllim gibi kişiler yürütürdü.devam

Adalet Emiri : Ahaliye zulüm edilmemesi hakkında sadrazam tarafından valilere yazılandevam

Arâzi-i mahmiyye : Geliri (rakabesi) Hazineye ait bulunan araziden koru, mer'a, yol, pazdevam

Sübaşı : Şehirlerin güvenlik işlerine bakan görevli.devam